Hoe zijn de Designer Toys ontstaan ?  Veel verhalen doen de omloop over de start van de designer toys. Erg pakkend is het verhaal van Michael Lau, die rond 1998 in Hongkong een serie custom made 12” poppen maakte, gebaseerd op bodies van GI Joe poppen. In de jaren daarna maakte hij 101 figuren, zijn originele Gardener series. Daarnaast deed hij ook speciale 12” projecten voor openingen van bijvoorbeeld galerie en/of tentoonstellingen. Ook in opdracht van speelgoedbedrijven produceerde hij deze ‘custom made figures’. Zijn talent werd al snel wereldwijd waargenomen en we zien dan ook snel meerdere artiesten wereldwijd bezig met de ontwikkeling van wat we nu ‘designer toys’ noemen. Naast Michael Lau is Eric So ook een pionier van het eerste uur geweest. De bakermat van de speelgoedindustrie is China en de handelsenclave Hongkong. Hier zien we dan de eerste artiesten aan de slag gaan met Vinyl, en daar deze artiesten vaak uit de stedelijke artiestenkringen kwamen was het begrip ‘Urban Vinyl’ snel een feit. Het begrip ‘Urban Vinyl’ is rond 2002 in gebruik genomen. Door de snelle opkomst van het Internet en Ebay is Urban Vinyl wereldwijd bekend en verspreid geworden. We zien eigenlijk pas na de komst van Kidrobot in 2004 dat er wereldwijd wat structuur begint te komen in de verspreiding van designer toys. Dan zijn bedrijven als Medicom Toy, Toy2R, Critterbox al behoorlijk actief met hun eigen, specifieke series.  Wat zijn Designer Toys ?  Als een artiest of designer een object maakt (in 3D) wat hijzelf een toy noemt, dan spreken we van een designer toy. Daar valt dan Lego en Playmobil niet onder, want dat wordt niet gekoppeld aan de naam van een specifieke artiest of artiesten. Bovendien wordt Lego en Playmobil geproduceerd in 10.000 – tallen, en designer toys in gelimiteerde hoeveel­heden, van bijv. 50 tot 1000 exemplaren per stuk. Dat neemt niet weg dat Lego en Playmobil ook heel collectabel zijn, maar in de regel na 20 jaar pas, terwijl designer toys al direct na verschijnen “hot” zijn. Een mooi voorbeeld in de 20” Dunny door Kidrobot op de markt gebracht in een gelimiteerde oplage van 100 stuks. (We spreken hier over een verkoopprijs van $249,00 !!!). Zorgvuldig bekend gemaakt via allerlei forums, inclusief de datum van start verkoop; resultaat was dat binnen 7 minuten alles verkocht was en drie dagen daarna de eerste voor $750,00 op Ebay verkocht werd. Gelukkig vertonen niet alle designer toys dit verkoopbeeld, en zijn er veel betaalbare en goed verkrijgbare toys op de markt te vinden. En die treft u ook hier aan.  En wat is Urban Vinyl ?  Als het object uit vinyl bestaat, dan wordt vaak de term Urban Vinyl gebruikt. Urban Vinyl is in de regel als designer toy te classificeren, terwijl een designer toy geen Urban Vinyl hoeft te zijn. Toch wordt Urban Vinyl vaak als verzamelnaam gebruikt. Een mooi voorbeeld van designer toys zijn de Bearbricks van Medicom Toy, dit valt qua materiaal niet onder de noemer vinyl. Er zijn inmiddels ook designer toys van hout op de markt. Zo vinden we dan vaak de mooie groepsnamen als Artist-based Toys en Urban Art. Maar de kern van het verhaal blijft: een artiest, een poppetje/figuurtje en gelimiteerde oplage.Die combinatie is de kracht van dit nieuwe fenomeen in de speelgoedindustrie, Ebay en internet hebben de hele wereld op de hoogte gesteld van deze toys, en zo ter beschikking gesteld aan de verzamelaars, die totaal uitgekeken waren op al dat massaplastic van de reguliere speelgoedindustrie….  De Designers  Het leuke van designer toys is de mogelijkheid die hiermee geboden wordt aan artiesten om hun kunstuitingen nu ook driedimensionaal vorm te geven. Natuurlijk kennen we de beeldhouwers en andere driedimensionele kunstenaars, maar die hebben zich niet specifiek met de toys bezig gehouden. We zien nu dat een grote verscheidenheid aan artiesten hun bijdragen leveren aan de wereld van de designer toys. Er zitten grote namen bij, zoals Gary Baseman; al 20 jaar werkzaam in de U.S. als commerciele illustrator, en succesvol in diverse disciplines. Ook Kaws is een grote naam, en net als Gary Baseman zeer herkenbaar aan zijn eigen stijl. Namen als Kozik (o.a. konijnen met sigaret), Horvarth (twee gezichten), Nathan Jurevicius (Scarygirl), Tim Biskup (zeer eigen tekenstijl) en vele andere artiesten zijn nu grote voorbeelden voor een jonge generatie ontwerpers die we ook zien verschijnen in de designer toys.  De series  Hoe is het mogelijk geworden dat in zo’n korte tijd zoveel artiesten bekend geworden zijn? Dit antwoord moeten we zoeken in de mogelijkheden die enkele bedrijven in de designer toys industrie geboden hebben aan artiesten om hun ontwerpen op door het bedrijf gemaakte modellen af te beelden. Eigenlijk is Medicom Toy met hun Bearbrick het startpunt van dit succesvolle concept geweest. Ze ontwierpen een beertje en lieten een keur van artiesten het ontwerp van de opdruk aanleveren. De vorm van het beertje blijft (grotendeels) hetzelfde, de artiesten zorgen voor de verschillende ontwerpen. Door dit ook nog eens in z.g. blind boxes (d.w.z. dat je niet weet welk ontwerp er in het doosje zit dat je koopt) aan te bieden, met daarin ook grote verschillen in hoeveelheden per item, van bijvoorbeeld 6/24 (per 24 doosjes 6 van een bepaald model) tot 1/196 (per 196 doosjes 1x aan te treffen model), onstaat er dan een grote verzameldrift om toch de series compleet te krijgen….. Medicom Toy besefte al voordat ze uitkwamen met hun eerste serie in 2001 dat het internet een grote rol zou gaan spelen bij het verzamelen van hun serie, en heeft dan ook het apestaartje als logo aan de Bearbrick gegeven. De praktijk heeft uitgewezen dat dit inderdaad het geval is. Op de zogenaamde ‘secundairy market’, dus nadat het normaal in een winkel verkocht is, gaan vele Bearbricks voor meestal hogere prijzen van de hand via internet (tweede verkoopronde). Nu moet je voor een eerste serie Bearbrick (totaal 20 poppetjes) al gauw tussen de 1000 en 1500 dollar betalen. Het voorbeeld van de Bearbrick serie van Medicom Toy is snel overgenomen door o.a. Toy2R met hun Qees en Knuckle Bears, Playimaginative met hun Trexi’s, Kidrobot met hun Dunny’s. Deze series hebben vele artiesten, bekend en onbekend, de mogelijkheid gegeven om hun ontwerpen drie­dimensionaal aan de wereld te tonen! Zelfs in Nederland is nu een groep enthousiaste ontwerpers bezig met de ontwikkeling van de eerste Nederlandse designer toy die in dit rijtje past, de Diggaz. En er zullen nog vele series volgen. Dit hierboven beschreven concept geeft meerdere artiesten per serie de gelegenheid hun werk te tonen. Hierdoor komen er - gelukkig - ook minder bekende artiesten aan bod. Zo zien we in Trexi serie 1 een ontwerp van Gary Baseman naast het eerste poppetje van een jonge veelbelovende nederlandse ontwerper: Erwin Webber.  En naast de series ?  Hier lijkt het wel op, maar naast de series verschijnen er ook veel losse designer toys, dan vaak van de bekende artiesten. Soms zie je ook artiesten in eigen beheer hun creaties op de markt brengen, wat vaak een moeizaam proces is. Het laten maken van een mal of mallen is al een grote onkosten post en kan in de 10-duizenden Euro’s lopen. Doordat er vaak gekozen wordt voor gelimiteerde oplages zijn dan de kosten per item relatief hoog, en zal de verkoopprijs dan ook vaak vele malen hoger liggen dan het reguliere speelgoed. Het werken met de series is dan vaak een goede oplossing, je kunt met 1 mal een grotere productie draaien en hoeft alleen de opdruk te veranderen. Maar gelukkig laten de relatief hoge productiekosten van de designer toys de artiesten en de uitgevers niet weerhouden om mooie producten in gelimiteerde oplages met vaak speciaal door de kunstenaar ontworpen verpakkingen op de markt te brengen, en zullen we nog veel moois zien verschijnen in deze zeer jonge en dynamische tak van de speelgoedindustrie.  Enkele merken, series en artiesten:  Dark Side Kids Insurgents Wilderness Gruppo Joe Ledbetter Kozik Michael Lau MCA NedZed Rolitoboy Rolitoland Seamour Sheep Touma Treeson En dat zijn er maar een paar, er is veel meer mogelijk.  De Formaten:  1,5 Inch - 3,81 centimeter 2,5 Inch - 6,35 centimeter 3 Inch - 7,62 centimeter 3,5 Inch - 8,89 centimeter 4 Inch - 10,16 centimeter 5 Inch - 12,70 centimeter 6 Inch - 15,24 centimeter 7 Inch - 17,78 centimeter 8 Inch - 20,32 centimeter 9 Inch - 22,86 centimeter 10 Inch - 25,40 centimeter 11 Inch - 27,94 centimeter 12 Inch - 30,48 centimeter 13 Inch - 33,02 centimeter 14 Inch - 35,56 centimeter 15 Inch - 38,10 centimeter 16 Inch - 40,64 centimeter